#028 Po co ukrywamy stres i dlaczego to działa przeciwko nam? dr Marta Doroszuk

Przydatne linki: 

• Marta Doroszuk LinkedIn
• Marta Doroszuk strona www
• Odetnij napięcie. Jak pokonać stres dzięki praktykom psychosomatycznym
• Babette Rothschild, Ciało pamięta.
• Robert M. Sapolsky, Dlaczego zebry nie mają wrzodów?
• Greenberg, Mózg odporny na stres

Inne odcinki w ramach cyklu: stres

1. #027 Twój wzorzec reagowania na stres – jak go rozpoznać i zacząć zmieniać? Rozmowa z Sabiną Sadecką
2. #034 Pierwsze wystąpienie Foundera na konferencji branżowej. Jak oswoić stres? Katarzyna Granops – Szkoda

Poruszane tematy:

1. Czym jest stres? Subiektywna ocena wyzwania vs. zasoby. Eustres i dystres – kiedy mobilizuje, a kiedy przeciąża.
2. Dlaczego udajemy, że się nie stresujemy? O wstydzie, roli, „muszę być niezniszczalny/a” oraz kosztach takiej strategii.
3. Zachowania zastępcze i „produktywna prokrastynacja”. Dlaczego nagle sprzątamy mieszkanie lub bierzemy „pilne” zadania tuż przed prezentacją.
4. Koregulacja w zespole. Jak obecność spokojnej osoby, uśmiech z widowni, krótkie prowadzone oddychanie i normalizowanie doświadczenia pomagają prelegentowi.
5. Samoregulacja w praktyce – model 4S (dr Marta Doroszuk):
   • Gdy pobudzenie jest za wysokie: oddech 4–8 (wolny wdech 4 s, dłuższy wydech 8 s), spowolnienie mowy, uziemienie zmysłami (co widzę/słyszę/czuję), łagodne rozciąganie.
   • Gdy wchodzisz w zamrożenie/otępienie: energiczny spacer/schody, potrząsanie ramionami, ulubiona muzyka i krótki taniec, szybkie „oklepywanie” ciała.
• Sygnały – co mówi twoje ciało (napięcie, płytszy oddech, gonitwa myśli / ospałość)?
• Stan – nazwij emocje bez „sklejania się” z nimi (np. „czuję napięcie”, „czuję zdenerwowanie”).
• Strategia – dopasuj działanie:
• Skup się – przypomnij „po co tu jestem” („jestem ekspertem/ekspertką w tym temacie”), wróć do zadania.
6. Dobre praktyki „przed–w trakcie–po” wystąpieniu:
• Przed: normalizacja („to naturalne, że się stresuję”), krótka rutyna oddechowa, ustalenie „życzliwego punktu” na sali.
• W trakcie: kontakt wzrokowy z osobą wspierającą, świadome tempo mówienia.
• Po: docenienie wysiłku, dopiero później merytoryczny feedback.
7. Lider jako model autentyczności. Mówienie wprost „mam stres i tak sobie pomagam” buduje zaufanie i bezpieczeństwo psychologiczne.
8. Odporność psychiczna w organizacji
9. Świadome zarządzanie energią i chronotypy. Po co firmie elastyczne „okna pracy” i asynchroniczność.

Podsumowanie:

Ukrywanie stresu to ślepa uliczka. Zamiast zjadać zasoby i oddzielać nas od zespołu, warto nazwać to, co się dzieje, skorzystać z prostych technik regulacji i… poprosić o wsparcie. Liderzy, którzy modelują autentyczność, realnie wzmacniają bezpieczeństwo psychologiczne i odporność organizacji. A odporna organizacja to taka, w której dobrostan ludzi przekłada się na skuteczność i wyniki – dzień po dniu.